Gizli Ayıp Ve Koruma Kanunları İkinci El Araç Alımlarında Neden Önemli?
İkinci el otomobil pazarı, özellikle son yıllarda hareketliliğini hiç kaybetmiyor. Ancak hevesle aldığınız o aracın birkaç gün sonra motor arızası vermesi ya da ekspertizde çıkmayan bir sorununun baş göstermesi tam bir kabus olabilir. Çoğu kullanıcı “noterde imza attık, iş bitti” diye düşünse de aslında süreç hiç de öyle işlemiyor.
Peki ikinci el araçlarda gizli ayıp durumunda hangi kanunlar sizi koruyor? Eğer aracı bir işletmeden aldıysanız Tüketici Kanunu, şahıstan aldıysanız Borçlar Kanunu devreye giriyor.
Şimdi mağduriyet yaşamamanız için bu iki farklı senaryoda neler yapabileceğinize daha yakından ve detaylıca bakalım.
Galeriden veya Yetkili Satıcılardan Araç Alanlar Dikkat: 6502 Sayılı Kanun Yanınızda!
Eğer aracınızı bir galeriden veya yetkili satıcıdan aldıysanız, siz “tüketici” onlar ise “satıcı” konumundadır. Bu durumda 6502 sayılı Tüketiciyi Koruma Hakkında Kanun devreye girer.
Yönetmeliğe göre satış tarihinden itibaren 3 ay veya 5.000 kilometre boyunca motor, şanzıman ve elektrik sistemi satıcı garantisi altındadır. Satıcı, aracın geçmişindeki kazaları veya teknik arızaları size bildirmekle yükümlüdür. Eğer size söylenmeyen bir gizli ayıp ortaya çıkarsa sözleşmeden dönme, satış bedelinden indirim isteme veya ücretsiz onarım talep etme gibi seçimlik haklarınız bulunur. Bu haklar, profesyonel satıcılara karşı tüketicinin en büyük kalkanıdır.
Peki Şahıstan Araba Aldığınızda Ne Olur?
Aracınızı sıradan bir vatandaştan aldıysanız, uyuşmazlıklar Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre çözülür. Burada süreç biraz daha farklı işler çünkü şahıslar arasında bir “garanti” zorunluluğu yoktur. Ancak satıcının, aracın kusurlarını bilerek gizlemiş olması durumunda “ayıba karşı tekeffül” sorumluluğu devam eder.
Borçlar Kanunu’na göre, alıcı aracı teslim aldıktan sonra uygun bir süre içinde muayene etmek ve bulduğu kusurları satıcıya bildirmek zorundadır. Eğer kusur “gizli ayıp” niteliğindeyse satıcının sorumluluğu 2 yıl boyunca devam edebilir. Ancak bu durumda “sorumsuzluk anlaşması” yapılmamış olması kritik önem taşır.
Buraya dikkat: Satın aldığınız araçta bir sorun fark ettiğiniz an, durumu vakit kaybetmeden satıcıya noter kanalıyla ihbar etmeniz, hukuki sürecin sağlığı açısından hayati önem taşır.